Een integriteitsworkshop kan veel losmaken. Mensen herkennen situaties uit hun eigen werk, horen hoe collega’s tegen dilemma’s aankijken en ontdekken soms dat wat voor de één vanzelfsprekend is, voor de ander helemaal niet zo duidelijk ligt.
Wat gebeurt er na zo’n bijeenkomst?
Aan het einde van zo’n bijeenkomst komt dan geregeld een logische vraag: “Wat gebeurt er nu met wat we hebben opgehaald?”. Die vraag verdient aandacht. Want een goede workshop is waardevol, maar op zichzelf verandert die nog niet hoe mensen in de praktijk handelen.
Tijdens een workshop komen vaak onderwerpen op tafel die in het gewone werkoverleg niet zo snel worden besproken. Een regel die op papier helder leek, blijkt in de praktijk toch vragen op te roepen. Collega’s blijken verschillend naar dezelfde situatie te kijken. Of een team ontdekt dat een bepaald dilemma vaker voorkomt dan gedacht. Hoe hiermee om te gaan?
Een integriteitsworkshop levert waardevolle informatie op.
Maar na de bijeenkomst begint de dagelijkse praktijk weer. Overleggen, deadlines, dossiers en onverwachte vragen nemen het over. Het gesprek over integriteit kan dan gemakkelijk naar de achtergrond verdwijnen.
Daar zit vaak niet het probleem van de bereidheid, maar van de opvolging. Als je wilt dat een workshop meer oplevert dan bewustwording op het moment zelf, moet vooraf of direct daarna duidelijk zijn wat je met de opbrengst gaat doen.
Laat zien wat je hebt gehoord
Medewerkers spreken zich tijdens een integriteitsworkshop soms behoorlijk open uit. Ze benoemen waar ze tegenaan lopen, waar zij twijfel ervaren of waar afspraken in de praktijk niet goed werken. Dan is het belangrijk dat daar iets op volgt.
Dat hoeft niet te betekenen dat ieder genoemd punt direct tot nieuw beleid leidt. Wel helpt het als mensen terugzien welke thema’s zijn opgevallen, welke onderwerpen verdere aandacht krijgen en wie daar iets mee gaat doen.
Juist die terugkoppeling laat zien dat het gesprek serieus wordt genomen. Blijft het daarna stil, dan wordt een volgende uitnodiging om open over dilemma’s te spreken al snel minder geloofwaardig.
Maak integriteit onderdeel van gewone gesprekken
Een ander risico is dat integriteit alleen aandacht krijgt tijdens aparte bijeenkomsten. Dan blijft het gemakkelijk iets naast het gewone werk. Terwijl veel integriteitsvragen juist midden in dat werk ontstaan: bij een lastige afweging, een aanbesteding, een personeelskwestie, samenwerking met een externe partij of een besluit waarbij verschillende belangen spelen.
Het helpt daarom om integriteit terug te laten komen in bestaande overleggen. Dat hoeft niet ingewikkeld te zijn. Een leidinggevende kan bij een besluit bijvoorbeeld vragen: welke belangen spelen hier mee? Wie kan door deze keuze worden geraakt? Zien we hier nog een risico dat we nu over het hoofd zien?
Door dat soort vragen vaker te stellen, wordt het normaler om niet alleen te bespreken wat kan of mag, maar ook wat zorgvuldig is.
De rol van leidinggevenden
Leidinggevenden hebben veel invloed op de vraag of zo’n gesprek blijft bestaan. Dat zit niet alleen in wat zij zeggen over integriteit, maar vooral in wat zij zelf laten zien. Een leidinggevende die een lastig dilemma voorlegt aan het team, laat merken dat twijfel bespreekbaar mag zijn. Iemand die uitlegt welke afweging achter een besluit zat, maakt zichtbaar dat integriteit onderdeel is van het werk. En wie medewerkers uitnodigt om kritische vragen te stellen, verlaagt de drempel om dat later opnieuw te doen.
Wanneer integriteit alleen terugkomt in een gedragscode, training of formele bijeenkomst, is de kans groot dat het onderwerp weer wegzakt.
Niet steeds opnieuw beginnen
In organisaties waar integriteit langere tijd aandacht krijgt, zie je meestal verschillende activiteiten naast elkaar. Er zijn gesprekken met teams. Dilemma’s uit de eigen organisatie worden gebruikt. Leidinggevenden krijgen handvatten om het onderwerp zelf te bespreken. Signalen uit bijeenkomsten worden teruggekoppeld. En na verloop van tijd wordt bekeken wat mensen in de praktijk merken.
Bij Integriteit.nl werken we daarom ook met een integriteitsprogramma waarin verschillende activiteiten op elkaar aansluiten. Het is ontwikkeld op basis van onze ervaring met workshops en trainingen voor duizenden deelnemers en de precieze invulling verschilt per organisatie.
Het belangrijkste is dat het onderwerp integriteit goed aansluit bij de praktijk van de medewerkers in een organisatie met al hun verschillende functies en werkzaamheden. Op deze manier blijven activiteiten niet los van elkaar staan. Dan hoeft bij iedere nieuwe workshop niet opnieuw vanaf nul te worden begonnen.
Integriteit vraagt onderhoud
Een integere organisatie ontstaat niet doordat medewerkers één keer een goede training hebben gevolgd. In de praktijk gaat het om iets anders: herkennen wanneer een situatie aandacht vraagt, vragen durven stellen, verschillende belangen kunnen wegen en weten wanneer je een dilemma met anderen moet bespreken.
Dat leer je niet in één bijeenkomst. Daarom is het na afloop interessanter om te kijken naar wat er daarna gebeurt. Komen dilemma’s eerder op tafel? Worden besluiten beter besproken? Weten medewerkers bij wie ze terechtkunnen? En laten leidinggevenden in hun eigen handelen zien dat integriteit daadwerkelijk meeweegt?
Een workshop kan daarvoor een uitstekend vertrekpunt zijn. Maar na de workshop begint het pas.
Meer weten?
Wilt u meer weten over wat wij voor uw organisatie kunnen betekenen? Neem dan gerust contact met ons op en we helpen u graag verder.
Op de hoogte blijven?
Meld u aan voor de nieuwsbrief!
Hoe wij u kunnen helpen met integriteit?
Vraag hier onze digitale brochure aan.