Seksueel grensoverschrijdend gedrag in de zorg komt vaker voor dan veel organisaties denken. Dat blijkt opnieuw uit onderzoek van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd. Volgens de inspectie zetten zorgaanbieders stappen, maar is er nog veel winst te behalen. Vooral als het gaat om preventie, openheid en het bespreekbaar maken van signalen.
De inspectie onderzocht meldingen van seksueel grensoverschrijdend gedrag tussen zorgverleners en cliënten. Daaruit blijkt dat organisaties vaak pas in actie komen als er al iets is gebeurd. Terwijl juist de periode daarvoor belangrijk is: herkennen medewerkers signalen op tijd? Is er een veilige cultuur waarin twijfels besproken mogen worden? En weten cliënten waar ze terechtkunnen?
Beleid alleen is niet genoeg
Veel zorgorganisaties hebben inmiddels beleid opgesteld rondom grensoverschrijdend gedrag. Toch blijkt dat beleid in de praktijk niet altijd leeft. Een protocol op intranet of een gedragscode in een map is niet genoeg. Integriteit vraagt om aandacht in het dagelijks werk.
Dat kan bijvoorbeeld tijdens teamoverleggen, intervisie of functioneringsgesprekken. Niet alleen na incidenten, maar juist ook preventief. Door regelmatig stil te staan bij dilemma’s en professionele grenzen, wordt het makkelijker om signalen eerder te herkennen en bespreekbaar te maken.
Kwetsbaarheid vraagt om extra alertheid
Binnen de zorg zijn cliënten vaak afhankelijk van zorgverleners. Juist die afhankelijkheidsrelatie vraagt om extra bewustzijn en alertheid. Professionele nabijheid hoort bij goede zorg, maar vraagt tegelijkertijd om duidelijke grenzen.
De IGJ benadrukt dat leidinggevenden hierin een belangrijke rol hebben. Medewerkers moeten ervaren dat zij zorgen en twijfels veilig kunnen delen, zonder angst voor oordeel of gevolgen. Dat vraagt om leiderschap dat ruimte maakt voor reflectie en open gesprekken.
Integriteit begint bij het gesprek
Grensoverschrijdend gedrag ontstaat zelden van de ene op de andere dag. Vaak zijn er eerder al signalen zichtbaar, alleen worden die niet altijd herkend of benoemd.
Voor zorgorganisaties ligt hier een belangrijke vraag: hoe zorg je dat integriteit niet alleen een onderwerp op papier is, maar onderdeel wordt van de dagelijkse cultuur? Dat begint vaak klein. Door casussen te bespreken, dilemma’s serieus te nemen en medewerkers te trainen in het herkennen van grensoverschrijdend gedrag.
Het ongemakkelijke gesprek voeren blijft lastig. Maar juist dat gesprek kan voorkomen dat grenzen worden overschreden.
Meer weten?
Wilt u meer weten over wat wij voor uw organisatie kunnen betekenen? Neem dan gerust contact met ons op en we helpen u graag verder.

Op de hoogte blijven?
Meld u aan voor de nieuwsbrief!
Hoe wij u kunnen helpen met integriteit?
Vraag hier onze digitale brochure aan.